ПАНМОНГОЛИЗМ

2010/08/29 41 Comments

Би панмонголизм гэдгийг угаасаа “ойлгомжтой” бөгөөд Монголын үндэсний үзлийн талаар орос, монголын хувьсгалчдын улс төрийн зөрчилдөөн гэж ойлгож ирсэн. “Пан” нь ч яахав, “нийт”, “бүх” гэсэн грек гаралтай үг. Тэгсэн чинь судлаад байсан чинь энэ нэр томъёог Оросууд анх гаргасан юм байна. Чингэхдээ улс төрчид биш, гүн ухаантнууд, чингэхдээ бүр томоохон сэтгэгчид нь аль дивангалавт гаргасныг хэдхэн жилийн өмнө мэдээд ихэд гайхав. Монголчуудын панмонголизмын үзэл санаа, үйл ажиллагаа их урт удаан үргэлжилсэн, ихээхэн хувирал, зовлон зүдгүүр дамжсан үзэгдэл гэдгийг түүх гадарлах хэнд ч гэсэн тодорхой буй за. Үр дүн нь асар олон хүний амь амьдрал, зовлон зүдгүүр, төөрөгдөл, мөрөөдөл, алдаа оноо, цус хөлсөөр бүтсэн тусгаар тогтносон Монгол Улс. Read more of this post

Filed under УЛС ТӨР

УУХАЙ УУХАЙ, ХУРАЙ ХУРАЙ…

2010/08/22 25 Comments

Ураа хашгирч үзээгүй хүн монголд ганц ч үгүй гэж санана. Ядахдаа л спортын тэмцээн дээр орилж үзсэн биз. Би л багадаа “ура” гэдгийг оросын буюу “манай” улаан цэргийн гэж ойлгодог байлаа. Бас японууд “банзай” гэж дайралтад ордог байсныг осолгүй сонсож байсан. Миний мэдлэг маань ердөө л энэ байв. Гэхдээ хар аяндаа ойлгомжтой юм их нарийн байх тохиолдол амьдралд элбэг. “Ура” гэдэг энэхүү дайчин, шидэт, хүчтэй үг хаанаас үүссэн юм бол ? гэж хэдэн жил бодож явав. Нэлээд олон хүнтэй уулзсан боловч мэдэх хүн байдаггүй. Харин сэтгүүлч А.Баатархуяг хэдэн сонин зүйл хэлчихээд “алга” болчихов. Тэгээд нетээр бяцхан хайлт хийж үзсэнээ Та бүхэнтэйгээ хуваалцая гэж бодлоо. Гэхдээ энэ бол бие дааж бичсэн өгүүлэл огт биш шүү. Зүгээр л энд тэндээс чадан ядан цуглуулсан хэсэг бусаг баримтуудаасаа сонирхуулж байгаа юм. Би л лав “ура” монголоос үүссэн гэдэгт огт эргэлзэхгүй байна. Манай хэл болон түүхийнхэн, холбогдох бусад мэргэжилтнүүд мэдэх мэдэх зүйлээ тал талаасаа нэмэрлэвэл “ура”-ны үүслийг хялбархан тайлбарлаж чадна гэж бодно. Read more of this post

Filed under ШИНЖЛЭХ УХААН

ҮНС ҮҮ, АЛТ УУ…

2010/08/14 7 Comments

Ноднин бараг өдийд “Баярлах уу, уйлах уу” өгүүллийг бичиж билээ. Энэ маань нэг талаас бодож эрэгцүүлэх гэсэн, нөгөө талаас дарга нартаа мэдэмхийрэх, далбигнах гэсэн олон хүнд тус болсон гэж санана. Манай хэдэн дарга нар глобал буюу даяар мэдээллийг хаах гэж үйлээ үзэж байгаа бөгөөд энэ нь ёстой хүүхдийн мөрөөдөл гэдгийг би батлан хэлж чадах байна. Read more of this post

Filed under АШИГТ МАЛТМАЛ

Н.К.РЕРИХ. ТУЯАРАН БУЙ ШАМБАЛ

2010/08/08 26 Comments

Энэ удаад Н.К.Рерихийн 1928 онд бичсэн нэгэн алдарт өгүүллийг орчуулан хүргэж байна. Түүний энэ болон бусад олон бүтээл, мөн Түвд болон Манжуурт явуулсан экспедицийг тойрсон их маргаан одоо болтол намжаагүй байна. Зарим нь зохиолчийн хийсвэрлэл гэнэ, зарим нь үнэхээр Шамбалыг хайсан гэнэ, зарим нь улс төрийн зорилготой байсан гэхчлэн. Ямар ч гэсэн Н.К.Рерих Буддын гүн ухаан, Шамбалын талаар ихээхэн мэдлэгтэй байсан нь тодорхой байна. Гэхдээ энэ өгүүллийг тэрбээр европчуудад зориулж бичсэн нь тодорхой юм. Чингэхдээ нэгэн эрдэмт ламтай хийсэн ярианы хэлбэрээр дүрслэн бичсэн юм. Олон хүн энэ яриа үнэхээр болсон гэдэгт итгэдэг. Харин Шамбалыг бол монгол хүн болгон мэдэх, үгүй ядахдаа сонссон байдаг билээ. Орос нэр томъёог монгол руу буцааж орчуулахад олон хэлний нэр томъёо, дуудлага холилдсон ихээхэн бэрхшээл учирч чамгүй олон алдаа мадаг гаргасан буй за. Энэ бол миний мэдлэгийн түвшинд хүчрэх ажил биш боловч ямар ч гэсэн агуу их хүний бүтээлийн гол санааг ч болов уншигчиддаа хүргэхийг хичээлээ. Энэ дашрамд хэлэхэд намайг Шамбалыг хайгаад хадуураад явчихсан гэж бүү ойлгоорой. Би хийдэг ажлаа хийж, судлах юмаа судалж л байгаа… Read more of this post

Filed under ОРЧУУЛГА

ХУВЬСГАЛ, ХУВЬСГАЛ, ХУВЬСГАЛ…

2010/04/21 16 Comments

Сүүлийн хэдэн жил эхлээд хэдхэн хүн хувьсгал ярьдаг байсан бол бараг улс төрийн голлох хүчин, улс төрчид, жирийн иргэд ч чөлөөтэй ярьдаг болжээ. Зарим “том” улс төрчид бүр “хувьсгал” хийх ном зохиол хүртэл хэвлэж, сурталчилж байхад Ерөнхийлөгч нь хувьсгалаа бид аль хэдийн “хийчихсэн” ч гэх шиг яриад эхэлж байна. Хэрэв хувьсгал гэдэг үг төрийн томчууд төдийгүй жирийн иргэдийн амнаас гарах болсон ахул Монгол орон яах аргагүй хувьсгалын босгон дээр тулж ирлээ гэсэн хэрэг юм. Харамсалтай нь бидний олонхийн “хувьсгалт” ойлголт марксист-ленинист загвараас огтхон ч гарч чадахгүй байгаад “хамаг зовлон” байгаа юм. Read more of this post

Filed under УЛС ТӨР

ЭНЭ НЯМДОРЖ ЯМАР АРИУХАН АМЬТАН БЭ…

2010/04/15 9 Comments

Ц.Нямдорж 2000 оны дундуур “МАХН бол Чингисээс хойш монголын түүхэнд гарсан хүмүүнлэгийн зохион байгуулалтын дээд хэлбэр” гэж ганцхан “онол”-той байсан амьтан байв даа. Тэгсэн сүүлийн үед “бодоод байсан” чинь “арай л биш байна” гэнэ ээ. Тэгээд тэр бүх дайснуудаа дайран довтолсон “агуу” ярилцлага өгчээ. Энэ балиар ялгадсыг нь өөрийгөө албадан байж шинжлэн үзэв Read more of this post

Filed under УЛС ТӨР

МАХН-ЫН ДУУСДАГГҮЙ “ШИНЭЧЛЭЛ”-ҮҮД…

2010/04/09 1 Comment

Аливаа ажил үйлсийг эхлээд албан ёсны баримт, хэлж ярьсан үг, бодит үйлдлээр нь, тэгээд түүнийгээ хэрэгжүүлсэн үр дүнгээр хэмждэг жамтай. Олон хүн надаас асууж байсан боловч би дуугай байсан. Учир нь би нам, төрийн гол “томчуудын” хэлэх ярих, үйлдлийг хүлээж байсан юм. Энэ бол Ц.Элбэгдоржийн улс төрийн ямар ч баримжаагүй, утгагүй үг, С.Баярын арчаагүй үйлдэл хоёр болно… Read more of this post

Filed under УЛС ТӨР

“ИНТЕРНЕТ УЛС ТӨР”

2010/04/02 9 Comments

Миний блог дээр үе үе ширүүн “хэрүүл” болдгийг олон уншигч мэднэ байх. Мэдээж намайг л муухай ааштай, хэрүүлч гэж бодож байгаа биз. Миний бичсэн юм болгон заавал хүмүүст таалагдах албагүй нь мэдээжийн хэрэг. Санал нийлэх, нийлэхгүй, бас “сайн”, “муу” сэтгэгдэл байлгүй яахав. Гэтэл энэ нь байнгын шинжтэй, нэг сэтгэлгээ, нэг арга барилтай, олон удаагийн давтамжтай, хэдхэн цэгээс дайраад байхаар хүн чинь анзаардаг юм байгаа биз дээ. Эхлээд хэдэн “сахилгагүй” админ пацаанууд байна гэж бодсон чинь биш юм аа. Цаана нь их том сүлжээ, бас маш том улс төр явж байна. Ингээд л “хэрүүл” үүсдэг юм. Зөвхөн “ил” хэсэг нь шүү дээ. Read more of this post

Filed under УЛС ТӨР

← Older posts

Newer posts →